Erişilebilirlik İnsan Testi
Dijital test bir yol temizliğidir; ancak yazılımınızı bir engelli kullanamıyorsa, erişilebilirlik sağlanmaz.
"İnsan testi sadece görme engelli test uzmanlarının yaptığı bir iştir" yaygın bir yanılgıdır. Gerçek bir insan testi, erişilebilirlik uzmanlarının liderliğinde beş engel grubunu — görme, işitme, motor, bilişsel ve algısal — kapsar. Erişilebilirlik uzmanlarımız bu testlerin tamamını WCAG 2.2 standartlarına göre değerlendirir, raporlar ve dijital erişilebilirlik testi ile birebir aynı formatta size teslim eder.
WCAG uyumunun ikinci ve zorunlu adımı.
Bir sayfanın "WCAG uyumlu" olduğunu söyleyebilmek için yalnızca koddaki ihlallerin değil, gerçek kullanım deneyiminin de denetlenmiş olması gerekir. Otomatik araçlar koddaki teknik hataları tespit eder; ancak bir ekran okuyucunun sayfayı anlamlı okuyup okumadığını, odak sırasının görsel düzenle uyumlu olup olmadığını, bilişsel akışın takip edilebilir olduğunu söyleyemez. Bu sorular yalnızca erişilebilirlik insan testi ile yanıtlanır.
Otomatik araçların yakalayabildiği hata oranı
Yalnızca insan testiyle görünür hale gelen sorun oranı
WCAG'in dağıldığı engel grubu sayısı
"İnsan testi = görme engelli kullanıcı ile test" yaygın bir yanılgıdır.
WCAG 2.2 maddeleri tek bir engel grubuna göre yazılmamıştır; standart, beş farklı kategoriye dağılmış durumdadır. Aşağıdaki tablo, WCAG maddelerinin engel grupları arasındaki dağılımını gösteriyor. Yalnızca ekran okuyucu testiyle yapılan bir denetim, WCAG uyumunu ölçemez.
WCAG 2.2 maddelerinin engel gruplarına dağılımı
| Test türü | WCAG madde oranı |
|---|---|
| Görme engelli (ekran okuyucu) | |
| Klavye / motor | |
| Az görme | |
| İşitme engelli | |
| Bilişsel |
Yüzdeler yaklaşık değerlerdir; bazı WCAG maddeleri birden fazla engel grubunu ilgilendirir.
Sayfanız, farklı engel gruplarınca nasıl kullanılıyor?
İnsan testimizde uygulama genelini temsil eden sayfalar/ekranlar belirlenir ve bu sayfalar her engel grubu için ayrı ayrı test edilir. Etkileşimler ve akış senaryoları gerçek bir görev gibi tamamlanmaya çalışılır. Tespit edilen tüm bulgular, ihlal ettiği WCAG 2.2 maddesine bağlanarak raporlanır.
Görme engelli kullanıcı
"Ekran okuyucumla başvuru formunu doldurabiliyor muyum?"
NVDA, JAWS ve VoiceOver ile sayfa baştan sona test edilir. Form etiketleri, gezinme sırası ve hata mesajları denetlenir.
Az gören kullanıcı
"Yazıyı %200 büyütünce sayfa hâlâ okunabilir mi?"
Ekran büyütücü ve renk filtreleriyle test edilir. Kontrast, büyütme uyumu ve içerik akışı denetlenir.
Motor engelli kullanıcı
"Sadece klavyeyle ödeme adımını tamamlayabiliyor muyum?"
Sadece klavye, switch veya ses kontrolüyle test edilir. Sekme sırası, odak görünürlüğü ve klavye tuzakları denetlenir.
İşitme engelli kullanıcı
"Tanıtım videosunu altyazıyla anlayabiliyor muyum?"
Video, ses uyarıları ve sesli içerikler denetlenir. Altyazı kalitesi, transkript varlığı ve görsel alternatifler belgelenir.
Bilişsel farklılığı olan kullanıcı
"Hata mesajını okuyup ne yapmam gerektiğini anlayabiliyor muyum?"
Dil sadeliği, akış mantığı ve hata yönetimi denetlenir. Disleksi, otizm spektrumu ve dikkat farklılıkları kapsama dahildir.
Türkiye'nin ilk erişilebilirlik test uzmanı yetiştirme programı.
7 Şubat 2026'da Türkiye Görme Engelliler Derneği (TURGED) ile imzaladığımız iş birliği protokolü kapsamında, erişilebilirlik test uzmanlarını sistematik bir eğitim programıyla yetiştiriyoruz. Yetiştirdiğimiz görme engelli uzmanlar, gerçek projelerde aktif rol alıyor; standartlara dayalı eğitim, uygulamalı test ve raporlama süreçleriyle güçlü bir yetenek havuzu oluşturuyoruz.
Protokol imza tarihi
Ekran okuyucu testlerinde aktif görev
Türkiye'de yapılandırılmış erişilebilirlik test uzmanlığı
Önce dijital, sonra insan.
Dijital testin çözebileceği hataları insan test uzmanlarına buldurmak, hem zaman hem maliyet kaybıdır. Bu nedenle "önce dijital, sonra insan" sıralamasını şart koşuyoruz. Bu sıralama, insan testi süresini kısaltır, raporun derinliğini artırır.
Dijital erişilebilirlik testi
Tüm sayfalar önce otomatik dijital araçlarla taranır. Bu, insan test uzmanlarımızı makinenin yakalayabileceği hataları aramaktan kurtarır; testin gerçek değeri olan kullanıcı deneyimi katmanına odaklanmalarını sağlar.
Geliştirme aşaması
Ekibiniz dijital raporu inceler ve öncelikli hataları düzeltir. Bu aşamanın tamamlanması, insan testinin verimli geçmesini sağlar. Arzu edilirse erişilebilirlik danışmanlığı hizmetimiz ile size destek oluruz.
Erişilebilirlik insan testi
Yazılımınızdaki görsel, işitsel, bilişsel ve motor engellere dair sorunlar yardımcı teknolojiler ve farklı metotlarla denetlenir. Her bulgu WCAG 2.2 maddesine bağlanır, dijital test raporuyla aynı formatta belgelenir.
Kapsamlı rapor
Teknik hatalar + kullanıcıların yaşadığı zorluklar + somut çözüm önerileri içeren birleşik rapor teslim edilir. Gerekirse test döngüsü tekrar edilir.
Teknik bilgi ve engelli kullanıcı deneyimi kalitesi, tek belgede
Dijital test raporunun yapısal netliğine, insan testinin farklı engel gruplarını kapsayan deneyim gözlemlerini ekliyoruz. Geliştirici ekibiniz ne yapacağını, ürün ekibiniz hangi deneyim sorunlarının çözüleceğini net görür.
- Engelli kullanıcı ve erişilebilirlik uzmanının soruna dair gözlem notları Erişilebilirlik insan testine özgü
- Sayfa bazında tespit edilen hata, uyarı ve bildirim sayıları
- Hataların WCAG uyumluluk seviyelerine göre kategorileri (A, AA, AAA)
- İhlal edilen maddenin adı, açıklaması ve hata tipi
- Sayfadaki öğe seçici kodu (element selector)
- İhlal eden öğenin HTML markup'ı
- Hatanın Bakanlık Kontrol Listesi'ndeki karşılığı
- Çözüm tekniği için resmi dokümantasyon linki
- Yapay zeka destekli çözüm öneri alanı
- Yönetici özeti — teknik olmayan paydaşlar için toplu görünüm
Merak ettikleriniz...
İnsan testini kim yapıyor?
Erişilebilirlik uzmanlarımız. Ekibimizde farklı engel gruplarından erişilebilirlik uzmanları birlikte çalışır. Ekran okuyucu testlerini, ekran okuyucuyu günlük olarak kullanan görme engelli uzmanlarımız yürütür; klavye, kontrast, altyazı ve bilişsel akış testleri ise diğer erişilebilirlik uzmanlarımız tarafından WCAG 2.2 standartlarına göre yapılır. TURGED ile imzaladığımız stratejik iş birliği kapsamında, görme engelli test uzmanlarını yapılandırılmış bir programla yetiştirerek bu havuzu büyütüyoruz.
Hangi yardımcı teknolojilerle test yapıyorsunuz?
NVDA ve JAWS (Windows ekran okuyucuları), VoiceOver (macOS/iOS), TalkBack (Android), klavye ile gezinme, ekran büyütücü ve renk filtreleri gibi yardımcı teknolojiler kullanıyoruz.
Erişilebilirlik insan testi, kullanılabilirlik (UX) testiyle aynı şey mi?
Hayır. Kullanılabilirlik testi, sayfanın iyi tasarlanıp tasarlanmadığını sorgular; insan testi ise engelli kullanıcılar için erişilebilir olup olmadığını. İki test birbiriyle örtüşebilir — bir kullanılabilirlik sorunu aynı zamanda bir erişilebilirlik sorunu olabilir — ama bizim odağımız WCAG 2.2 uyumudur, kullanıcı arayüzü iyileştirmesi değil.
Test edilecek sayfa adedi nasıl belirlenir?
İnsan testi tüm sayfalar üzerinden yapılmaz. Uygulama bütününü temsil eden bilimsel örneklem üzerinden (WCAG-EM 1.0 örneklemi) test yapılır. Form ekranları, ödeme akışları, login sonrası alanlar, görev-kritik sayfalar ve tekrarlanan ortak bileşenler (header, footer, navigation) kapsam belirlemenin temelidir.
Mobil uygulama da test ediliyor mu?
Evet. iOS uygulamalarında VoiceOver, Android'de TalkBack ile mobil uygulama erişilebilirlik testi yapılır. Farklı tip yardımcı teknolojilerle test ayrıca ücretlendirilir.
İnsan testi ne kadar sürer?
Kapsama göre değişir. Ortalama bir uygulama için tipik süre 2–3 haftadır. Geniş kapsamlı projelerde test 4–6 hafta sürebilir. Süreç başında size net bir teslim takvimi sunarız; gizli sürpriz olmaz.
İnsan testi fiyatı neye göre belirlenir?
Fiyat; test edilecek sayfa/ekran adedine ve bu ekranların test zorluk seviyelerine göre belirlenir. Kapsam görüşmesinde ihtiyaçlarınızı birlikte belirler, net bir teklif sunarız. Sözleşme sonrası ek bir maliyet çıkmaz.
Erişilebilirlik raporu ne formatta teslim edilir?
Rapor, dijital erişilebilirlik analizi raporuyla bire bir aynı formatta çevrim içi olarak sunulur. Geliştirici ekibinizin alıştığı yapıyı bozmuyoruz; aynı CSS seçici, aynı WCAG referansı, aynı hata-uyarı-bildirim sınıflandırması. Tek fark: insan testine özgü ek alan — uzmanın deneyim notlarıdır.
Bakanlık denetimine girecek bir kuruma uygun mu?
Evet. Her bulgu, ilgili WCAG maddesi ve Cumhurbaşkanlığı Web Siteleri ve Mobil Uygulamaların Erişilebilirliği Genelgesi kontrol listesindeki karşılığıyla eşleştirilir. Mevzuat uyum takibi doğrudan rapordan yapılabilir.
Test sırasında sitemiz yavaşlar mı veya etkilenir mi?
Hayır. İnsan testi, gerçek kullanıcı davranışıyla aynı yükü oluşturur; ek bir trafik veya sistem yükü yaratmaz. Test öncesinde sizden geçici bir test hesabı veya oturum bilgisi paylaşmanız gerekebilir.
Dijital test yaptırmadan doğrudan insan testi yapabilir miyiz?
Önermiyoruz. Dijital testle saatler içinde yakalanabilecek hataları erişilebilirlik test uzmanının saatlerce aramasını istemek hem zaman hem maliyet kaybıdır. Web Dijital Erişilebilirlik Analizi, insan testinin ön koşuludur — sıra değiştirilemez.
Sayfanızda bir görme engelli uzmanımızla 15 dakikalık bir test yapalım.
Sözleşme yok, taahhüt yok. Bizimle bir görüşme planlayın; uzmanımız sayfanızdan seçtiğiniz bir akışı (başvuru, ödeme, hesap açma) ekran okuyucuyla canlı deneyimleyecek. 15 dakika sonunda hangi sorunlarla karşılaştığını size somut olarak göstereceğiz. Devamı sizin elinizde.